Begunstigden van pensioenen

Inhoud van de pagina

Deze pagina is gewijd aan personen die een pensioen ontvangen.

De gegevens over de pensioenbedragen en de pensioenkloof zijn verzameld op de pagina Pensioenen van het thema Inkomen.

1 Pensioengerechtigden naar type pensioen

Definities

De volgende grafiek heeft betrekking op verschillende soorten pensioenen.

  • Het rustpensioen (ook ouderdomspensioen genoemd) is het equivalent van het wettelijk pensioen, of de eerste pensioenpijler. Het kan worden gedefinieerd als de periodieke financiële uitkering die de staat aan burgers uitkeert vanaf de wettelijke pensioenleeftijd (of vanaf een lagere leeftijd in geval van vervroegde pensioen) als erkenning voor hun beroepsloopbaan en de sociale bijdragen die tijdens die loopbaan werden betaald. Er kunnen twee bedragen worden toegepast:
    • Het ‘bedrag als alleenstaande’ is de meest voorkomende en standaard berekeningswijze van het wettelijk rustpensioen in België en is van toepassing op de meerderheid van de gepensioneerden. Het betreft alleenstaanden (ongehuwden, gescheiden personen, weduwen/weduwnaars of in geval van scheiding van tafel en bed) evenals gehuwden of samenwonenden van wie de partner een pensioen ontvangt of pensioenrechten heeft.
    • Het ‘gezinsbedrag’ is een specifieke berekeningswijze van het wettelijk rustpensioen die bedoeld is om een hoger inkomen te waarborgen voor de gepensioneerde wier echtgenoot of echtgenote geen recht heeft op een eigen pensioen of slechts zeer beperkte pensioenrechten heeft.
  • Het overlevingspensioen is een sociale zekerheidsuitkering die bedoeld is om het inkomensverlies van de langstlevende echtgenoot of echtgenote na het overlijden van de huwelijkspartner, te compenseren. Er gelden onder meer voorwaarden met betrekking tot de leeftijd en het huwelijksleven.

De gegevens met betrekking tot de begunstigden van de inkomensgarantie voor ouderen zijn beschikbaar op de pagina Maatschappelijke integratie.

Het aantal pensioenbegunstigden neemt doorheen de jaren toe (+9,9% sinds 2019). Vrouwen vormen een lichte meerderheid van deze begunstigden (51,6% in 2025).

De verdeling van de verschillende pensioenvormen verschilt sterk naargelang het geslacht.

  • Bij de mannelijke pensioenbegunstigden ontvangt de grote meerderheid een rustpensioen aan het tarief voor een alleenstaande (79,3% in 2025). Hun aantal neemt toe (+18,7% sinds 2019). Het rustpensioen aan gezinstarief komt op de tweede plaats (17,8%), maar het aantal mannen dat hiervan geniet, daalt (-19,7% sinds 2019). Het rustpensioen gecumuleerd met een overlevingspensioen en het overlevingspensioen alleen betreffen slechts een zeer kleine minderheid van hen (respectievelijk 2,6% en 0,4%).
  • Bij de vrouwelijke pensioenbegunstigden ontvangt bijna twee derde een rustpensioen aan het tarief voor een alleenstaande (64,1% in 2025). Ook hun aantal stijgt (+23,9% sinds 2019). Een kwart van de vrouwen ontvangt een rustpensioen gecumuleerd met een overlevingspensioen (25,4%). Daarnaast ontvangt 10,2% uitsluitend een overlevingspensioen; hun aantal daalt (-27,3% sinds 2019). Het rustpensioen aan gezinstarief is slechts van toepassing op 0,2% van de vrouwelijke pensioenbegunstigden.

2 Begunstigden van een rustpensioen aan het bedrag als alleenstaande naar burgerlijke staat

De verdeling van de begunstigden van een rustpensioen aan het tarief voor een alleenstaande naar burgerlijke staat verschilt weinig naargelang het geslacht: 61,6% van de mannen en 60,5% van de vrouwen is gehuwd. Het aandeel niet-gehuwde begunstigden neemt echter toe sinds 2019, vooral bij vrouwen.

3 Pensioengerechtigden naar type loopbaan

Onder de pensioenbegunstigden zijn de verschillen tussen mannen en vrouwen beperkt wat de zuivere loopbanen betreft:

  • Werknemer/werkneemster: vrouwen vormen een lichte meerderheid (53,2% in 2025).
  • Ambtenaar/ambtenares: de verdeling is vrijwel evenwichtig (50,4% mannen).
  • Zelfstandige: mannen vormen de meerderheid (53,2%).

Wat de gemengde loopbanen betreft, varieert de verdeling naargelang de combinatie van stelsels:

  • Werknemer/werkneemster + zelfstandige: mannen vormen een lichte meerderheid (51,5%).
  • Werknemer/werkneemster + ambtenaar/ambtenares: vrouwen vormen een lichte meerderheid (51,6%).
  • Zelfstandige + ambtenaar/ambtenares: vrouwen vormen de meerderheid (61%).
  • Werknemer/werkneemster + zelfstandige + ambtenaar/ambtenares: vrouwen vormen een lichte meerderheid (53,3%).

Deze verschillen hangen samen met de vastgestelde verschillen in beroepsstatuut.

4 Begunstigden van het gewaarborgd minimumpensioen

Definitie

Het gewaarborgd minimumpensioen is een wettelijk vastgelegd basisbedrag dat bedoeld is om een minimuminkomen te garanderen voor gepensioneerden van wie het pensioen, berekend op basis van hun loopbaan, te laag zou zijn. Onderworpen aan specifieke voorwaarden, voorkomt ze dat het rust- of overlevingspensioen onder een bepaalde drempel zakt.

Vrouwen ontvangen vaker dan mannen het gewaarborgd minimumpensioen. In 2025 vertegenwoordigden zij 57,9% van de begunstigden van deze regeling.

Het aantal begunstigden van het gewaarborgd minimumpensioen is sinds 2019 sterk gestegen, iets sneller bij mannen (+55,9%) dan bij vrouwen (+47,8%).

Verken andere subthema's

Bekijk ook de andere pagina's over dit thema voor een completer beeld.